Scroll Top

logo_tvm

Makale Yazım Kılavuzu ve İmlâ

Tarih ve Medeniyet Yayın İlkeleri;

Tarih ve Medeniyet olarak öncelikli gayemiz; ilmî araştırmaları, bilimsel çalışmaları popüler bir üslupla geniş kitlelerin zihnî tüketimlerine sunmak ve geçmiş ile günümüz arasında köprü oluşturacak konuları ele almak gayretidir.

Bu gayret; kuru nakilci değil, bilakis tahlilci ve izahçı bir üslupla, hedef çerçevesi sınırlı akademik çalışmaları “tefekkür tezgâhlarından” geçirerek, genel ve üst bir bakışla toplumun her kesimine ulaştırmak çabasıdır.

Tarih ve Medeniyet olarak bir diğer hedefimiz ise yayınlarımızda “uydurukçaya” itibar etmeyerek, “lisan meselesine” mütevazı da olsa katkı sağlamaktır. Televizyon Türkçesi değil, dedenin torununa, ebeveynin evladına meramını ifade edebildiği, bilim yapmaya, hukuk yazmaya müsait, yeniden Yunus Emre’ler, Nedim’ler, Yahya Kemal’ler çıkarabilecek kifayet ve kudrette, dünyanın dikkate aldığı “cihanşümûl” bir Türkçe arzuluyoruz.

Tüm bunların yanında; tarih meraklılarına ve araştırmacılara bilgi, belge, doküman kaynağı oluşturmak, tarih öğrenimine katkıda bulunmak ve nihayet bilişim teknolojilerini tarihin metoduna uyarlamak da ufkumuz içerisinde yer almaktadır.

koselik

 

Çalışmaların Teslim Şekli ve İlgili Hususlar:

1- Yayınlanmak üzere gönderilecek çalışmalar “Tarih ve Medeniyet Yayın ilkeleri” başlığı altında işaret edilen hususlar dikkate alınarak hazırlanmalıdır.

2- Gönderilen çalışmalar daha önce matbu olarak neşredilmiş olabilirler, fakat internet ortamında yayınlanmamış olmalı, intihal vs. gibi hususlara tevessül edilmeden, bilimsel etiğe uygun yapılmış çalışmalar olmalıdır.

3- Başlık, içeriği en iyi ifade edecek şekilde ve ilgi çekecek bir üslupta olmalı, metin kendi içinde anlamlı alt başlıklara ayrılmalıdır.

4- İçerik en az ortalama 700, en fazla 2000 ila 3000 kelime sayısını geçmemelidir.

5- Yazının başına, Örnek Makale-1 ve Örnek Makale-2’de gösterilen kapak sayfası benzeri bir kapak eklenmelidir.

6- Metin içerisine, içerik ile alakalı ve uygun ebatta görsel malzeme (resim, çizim, harita, fotoğraf vs.) serpiştirilmelidir. İsteğe bağlı olarak görsellerin altına açıklama girilebilir. İlaveten eklenmek istenen görsel malzeme ise çalışmanın altına uygun ebatta yerleştirilmelidir.

7- Örnek Makale-1 ve Örnek Makale-2’de uygulandığı üzere, yazı içerisindeki bazı kısımların farklı renk ve ebatlardaki “kutular” içerisinde verilmesinin, yazıya dikkati çekmesi, okunmayı kolaylaştırması ve görsel zenginlik katması bakımından önemli olduğu unutulmamalıdır.

8- Gönderilen yazının sonuna, -bibliyografyanın da altına- 2 – 3 cümlelik çok kısa bir özet yazılmalıdır. Ayrıca aralarına noktalı virgül (;) konularak yazı ile ilgili anahtar kelimeler eklenmelidir. Özet ve anahtar kelimeler yayınlanan metin içerisinde yer almayacak, ancak “Google” başta olmak üzere internetteki ağ sayfaları ve veri tabanlarına eklenerek yazının yayılmasını ve aramalarda üstlerde çıkması sağlayacaktır.

9- Yazı, aşağıda “İmla Kılavuzu ve Format” başlığı altında belirtilen hususlara uygun olarak MS Office-Word dosyası halinde info@tarihvemedeniyet.org adresine e-posta ile gönderilmelidir. Elektronik ortamda hazırlanmayan, daktilo ile yazılmış ve sonradan taranmış çalışmalar kabul edilememektedir.

10- E-posta aracılığı ile gönderilen word dosyasıyla birlikte, çalışma içerisine serpiştirilen ve çalışma altına eklenen ve hariçte kalan görsel materyaller (resim, çizim, harita, fotoğraf vs.) tercihen “JPEG” formatında ve “zip” dosyası içerisinde yollanmalıdır. Görsel malzemeler Türkçe karakter kullanılmadan adlandırılmalıdır.

11- Makaleler gerekli görüldüğünde gözden geçirilmek üzere yazara geri gönderilebilir.

12- Yayınlanan çalışmalar için telif ödenmez.

İmlâ ve Format                                                   

1- İçerik en az ortalama 700, en fazla 2000 ila 3000 kelime sayısını geçmemelidir.

2- Sayfa kenar boşlukları üstten 2 cm ve yanlardan 2,5 cm olmalıdır.

3- Sayfa altı boşluğu; paragrafın, metin içi ara başlıklarının veya serpiştirilen görsel malzemenin yerleşme durumuna göre, en az 1 cm olmak kaydıyla istenilen şekilde ayarlanabilir.

4- Yazıdaki bütün biçimlendirmeler, otomatik olarak yapılacaktır. Tüm metin MS Office-Word programında, 12 pt. Times New Roman, satır aralığı 1,5 aralık ve paragraf aralığı 6 pt. olacaktır. Paragraf başı verilmeyecektir. Başlıklar 12 pt, Arial Black olarak girilecektir. Arzu edildiği takdirde alt başlıklar için rakam veya harf ile numaralandırma yapılabilir.

Kaynak Gösterme ve Kaynakça

1- Popüler bir üslupta çevrimiçi yayın yapan Tarih ve Medeniyet Dergisi’nde yayınlanan çalışmalarda çok gerekmedikçe metin içi atıf (gönderme) tercih edilmemektedir. Ancak metin içerisinde yerleştirilen görsel materyallerin altına açıklama ile birlikte “alındığı kaynak” isteğe bağlı olarak yazılabilir.

2- Tercih edilmemekle birlikte zaruri durumlarda ve sınırlı sayıda olmak kaydıyla makale içerisinde APA veya MLA usulü atıf kullanılabilir.

3- Yayınlanmak üzere gönderilen çalışmada kullanılan her türlü eser, materyal yahut görsel malzemenin (resim, çizim, harita, fotoğraf vs.) alındığı kaynak mutlaka sonunda yer alacak “genel kaynakça ”da toplanmalıdır. Bu bölüm 10 pt. Times New Roman ve “iki yana yaslı” olmalıdır.

4- Bibliyografya bölümündeki atıflar alfabetik düzende sıralanır. www.dr-editor.com internet adresinden ya da Chicago atıf kılavuzuna göre, Chicago/Turabian usulüne uygun olarak düzenlenir.

İyi çalışmalar,
Tarih ve Medeniyet

 

 

Bazı Tavsiyeler

Gönderilen çalışmalarda aşağıda belirtilen imlâ hususlarının birebir takibi şart değildir. Ancak hem yazıya zenginlik katmak hem de okunabilirliğini kolaylaştırmak açısından faydası olabilir. Bu bakımdan göz gezdirmenizi tavsiye ederiz.

 

Tercih EdilenTercih Edilmeyen
125 milyon125.000.000
8 bin 6798679
Sultan AhmedSultan Ahmet
Sultan AbdülhamidSultan Abdülhamit
Sultan AbdülmecidSultan Abdülmecit
1255 ile 1275 arasında1255 – 1275 arasında
20’nci20.
  • Yazılarda geniş zaman ve “…mektedir” ekinin mümkün olduğunca az kullanımı akıcılığı ve okunurluğu attırır.
  • Yer yer, dili geçmiş zamanla “yapıldı”, “edildi”  şeklinde kullanılan ifadeler tarihi konulara çok da aşina olmayan okuyucunun kafasında oluşabilecek zaman karmaşasını önler.
  • Fiil cümlelerinde “yaptı, “etti”  ve benzeri ifadelerde, öznenin başta olması yazının kalitesini arttırır.

Ör:Bu defa Hüseyin Paşa Yemen’e gitti.” yerine “Hüseyin Paşa, bu defa Yemen’e gitti.” cümlesi ifade açısından daha doğru ve anlaşılması daha kolaydır.

 

  • Bazı durumlarda cümle başına gelen isimleri virgül ile ayırmak muhtemel anlam karmaşasını giderilir.

Ör. “Sultan Ahmed, meydandaki karların bir an evvel kürenmesini emretmişti.”

  • Bir cümledeki kullanılan ifadeyi, hemen arkasından gelen cümlede veya aynı paragrafta ardı ardına kullanmak yazının edebi zenginliğini, lezzetini ve kalitesini azaltır, kulağa nahoş gelir. Mümkün olduğunca eş anlamlı “müterâdif” ifadeler kullanmak veya etken – edilgen cümle yapısı değiştirilerek aynı anlatımı farklı şekillerde tasvir etmek yazıya farkı bir değer katacaktır.

 

Ör: Timur Han, Cengiz soyundan gelen Melik Hatun ile izdivaç ederek, han damadı yani “Küregan” unvanı almıştı. Benzer şekilde büyük oğlu Cihangir’i de Altın Orda hükümdarı Özbek Han’ın torunlarından Hanzâde Hatun ile evlendirdi. Ancak Cihangir’in genç yaşta vefatı üzerine Hanzâde Hatun Timur’un diğer oğlu Miranşah’a nikâhlandı.

 

  • Bunun gibi ardarda gelen paragraflarda cümleye aynı kelimelerle başlamak sıkıcı bir anlatıma sebebiyet verir.
  • Cümle içerisinde çift dil ve iki fiil kullanmaktan mümkün olduğunca kaçınmak hem yazının akıcılığı ve okunurluğunu arttırır hem de kelime tasarrufu sağlar.

 

Ör.kabul etmek zorunda kaldı” yerine “kabul etti”. “Yapmış oldu” yine “yaptı.” “Sarsılmış oldu”, yerine “sarsıldı”, “yapmak zorunda kalmıştı” yerine “yapmıştı.” gibi.

 

  • Gerekmedikçe cümleleri uzatmamak ve açıkça yazmak daha anlaşılır olabilir.

Ör: “Dergimizin daimi okuyucuları arasında yer alan İbrahim Bey”  yerine “Dergimizin devamlı okuyucularından İbrahim Bey”  yazmak gibi.

  • Okuyucunun aşina olmadığı teknik terimleri ve eski kelimeleri “yani” şeklinde başlayan bir başka cümleyle açıklamak anlamayı kolaylaştırır.

Ör:Sultan, evlenirken ismet hakkını elinde tuttu” yerine, “Sultan, evlenirken ismet hakkını, yani boşama hakkını elinde tuttu.” demek daha anlaşılır olacaktır.

  • Yüzyılları yazarken Roma rakamı kullanmak, bazı okuyucular için keşmekeşe sebebiyet verebilir. Bunun yerine bugün kullandığımız rakamlar daha iyi bir tercih olacaktır. Aynı şekilde tarihler arasında tire işareti (-) kullanmak veya yazı ile ‘nci ekini yazmak da böyledir.

Ör:   1255 – 1275 arasında yerine 1255 ile 1275 arasında

XIX. yüzyıl yerine 19. yüzyıl

20’nci yerine 20. demek gibi…

  • Kesme işaretinin yerinde (‘) kullanımı anlatımı kuvvetlendirir. Mesela büyük harf kullanılan isimlerden sonra kesme işareti (‘) eklemek gibi.

Ör: Osmanlılar’ın,

  • Benzer şekilde, “Paşa”, “Bey”, “Efendi” gibi unvanları isimden sonra büyük ile yazıp kesme işareti ile ayırmak da anlaşılırlığı arttırır.

Ör:   İbrahim Paşa’nın veya  Ahmed Efendi’nin,

İlhanlı devletinin yerine İlhanlı Devleti’nin

Osmanlı imparatorluğunun yerine Osmanlı İmparatorluğu’nun

  • Tarihî isimleri orijinal haliyle yazmak önemlidir.

Ör: Mehmed, Ahmed, Mahmud, Seyfeddin gibi

  • İnceltme işaretinin mümkün olduğunca yerli yerinde kullanımına özen göstermek de önemli bir husustur.

Ör: “Kağıt” yerine “kâğıt”, “rüzgar” yerine “rüzgâr” demek gibi.

  • “Onun”, “bunun”, “şunun”, “bu”, “bunlar”, “o”, “biri” gibi ifadelerden mümkün olduğunca kullanılmamalıdır.

Özellikle şahıslardan bahsedilirken “o” ve “onun” demektense, mesela “Onun maiyeti kalabalıktı” yerine, “Maiyeti kalabalıktı”, “O, büyük bir devlet adamıydı” yerine “Büyük bir devlet adamıydı” demek daha doğru bir ifadedir.

  • “Ölçüt”, “Koşut”, “Belit”, “Dikit”, “Yapıt”, “Dölüt” vs. gibi çok yeni ve “kerih” kelimeleri kullanmaktan kaçınmak uygun bir tercih olacaktır.